{"id":5513,"date":"2020-07-28T11:52:35","date_gmt":"2020-07-28T11:52:35","guid":{"rendered":"https:\/\/uniel.instant.al\/historiku-i-universitetit-2\/"},"modified":"2020-07-28T11:52:35","modified_gmt":"2020-07-28T11:52:35","slug":"historiku-i-universitetit-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uniel.instant.al\/sq\/historiku-i-universitetit-2\/","title":{"rendered":"Historiku i Universitetit"},"content":{"rendered":"

Universiteti i Elbasanit \u201cAleksand\u00ebr Xhuvani\u201d, i themeluar n\u00eb vitin 1991, \u00ebsht\u00eb institucion i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm arsimor e shkencor n\u00eb Republik\u00ebn e Shqip\u00ebris\u00eb, nj\u00eb nga universitetet m\u00eb n\u00eb z\u00eb t\u00eb vendit p\u00ebr p\u00ebrgatitjen e m\u00ebsuesve, t\u00eb specialist\u00ebve dhe studiuesve t\u00eb rinj n\u00eb fusha t\u00eb ndryshme t\u00eb studimeve. Historia e tij p\u00ebr afro 4 dekada ka njohur arritje t\u00eb dukshme n\u00eb shum\u00eb fusha t\u00eb veprimtaris\u00eb s\u00eb procesit m\u00ebsimor dhe k\u00ebrkimor. Universiteti \u00ebsht\u00eb ngritur mbi nj\u00eb tradit\u00eb t\u00eb pasur n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. Pa dyshim kjo tradit\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb e lidhur ngusht\u00eb me Shkoll\u00ebn Normale, t\u00eb \u00e7elur m\u00eb 1909, e cila luajti p\u00ebr shum\u00eb koh\u00eb rolin e nj\u00eb universiteti t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb<\/p>\n

Sot, Universiteti i Elbasanit, vazhdon tradit\u00ebn arsimore n\u00eb fush\u00ebn e m\u00ebsuesis\u00eb por edhe n\u00eb fusha t\u00eb reja e dinamike t\u00eb dijes e k\u00ebrkimit shkencor. Veprimtaria e Universitetit bazohet n\u00eb nenin 57, pika 7, t\u00eb Kushtetut\u00ebs, n\u00eb Ligjin nr.80\/2015 dat\u00eb 22.07.2015 “P\u00ebr arsimin e lart\u00eb dhe k\u00ebrkimin shkencor n\u00eb institucionet e arsimit t\u00eb lart\u00eb Republik\u00ebn e Shqip\u00ebris\u00eb”, n\u00eb Statutin e UE-s\u00eb si dhe n\u00eb rregulloret q\u00eb miratohen n\u00eb zbatim t\u00eb tij.<\/p>\n

N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb detajuar n\u00eb UE funksionojn\u00eb:<\/p>\n

I. Fakulteti i Shkencave Humane, me programe studimi Bachelor, Master profesional, Master i shkencave dhe Doktorat\u00eb n\u00eb fushat e k\u00ebrkimit t\u00eb tij: gjuh\u00eb shqipe dhe t\u00eb huaj (anglisht, fr\u00ebngjisht, italisht, gjermanisht), histori, gjeografi, gazetari, albanologji, programe profesionale 2-vje\u00e7are n\u00eb sekretar i specializuar dhe operator turistik n\u00eb gjuh\u00ebn gjermane.<\/p>\n

II. Fakulteti i Shkencave t\u00eb Natyr\u00ebs, me programe studimi Bachelor, Master profesional dhe Master i shkencave n\u00eb fushat e k\u00ebrkimit t\u00eb tij: biologji, kimi, botanik\u00eb, zoologji, mbrojtje mjedisi, matematik\u00eb, fizik\u00eb, teknologji e informacionit, informatik\u00eb, gjeometri, fizik\u00eb teorike e eksperimentale si dhe programe profesionale 2-vje\u00e7are n\u00eb teknik laboratori, teknik mjedisi, mekatronik\u00eb, logjistik\u00eb .<\/p>\n

III. Fakulteti i Shkencave t\u00eb Edukimit, me programe studimi Bachelor, Master profesional n\u00eb fushat e k\u00ebrkimit t\u00eb tij: m\u00ebsuesi p\u00ebr ciklin fillor (klas\u00ebs I-IV t\u00eb shkoll\u00ebs 9-vje\u00e7are), edukator\u00eb p\u00ebr arsimin parashkollor, psikologji, filozofi, sociologji, edukim fizik dhe artistik si dhe program profesional 2-vje\u00e7ar n\u00eb edukator p\u00ebr moshat 0-3 vje\u00e7.<\/p>\n

IV. Fakulteti Ekonomik, me programe studimi Bachelor, Master profesional dhe Master i shkencave n\u00eb fushat e k\u00ebrkimit t\u00eb tij: administrim, biznes, financ\u00eb, kontabilitet, ekonomia dhe e drejta, shkenca juridike n\u00eb biznes, shkenca juridike n\u00eb sektorin publik, ekonomi turiz\u00ebm, administrim biznes dhe inxhinieri dhe informatik\u00eb ekonomike.<\/p>\n

V. Fakulteti i Shkencave Mjek\u00ebsore Teknike, programe studimi Bachelor, Master profesional, Master i shkencave dhe Doktoratur\u00eb n\u00eb fushat e k\u00ebrkimit t\u00eb tij: infermieri, infermieri mami, teknik laboratori, imazheri, manaxhim infermieror, fizioterapi dhe logopedi<\/p>\n

Q\u00eb nga themelimi i UE-s\u00eb (1991) e n\u00eb vijim\u00ebsi punohet p\u00ebr krijimin e strukturave dhe institucioneve ndihm\u00ebse p\u00ebr procesin m\u00ebsimor dhe veprimtarin\u00eb k\u00ebrkimore-shkencore. Si k\u00ebrkesa t\u00eb natyrshme t\u00eb ristrukturimit t\u00eb UE-s\u00eb dhe si ndihm\u00ebse n\u00eb procesin e m\u00ebsimdh\u00ebnies, jan\u00eb ngritur e jan\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb dispozicion laborator\u00eb teknik\u00eb pran\u00eb secil\u00ebs nj\u00ebsi kryesore.<\/p>\n

Bashk\u00ebrendimi i or\u00ebve teorike n\u00eb t\u00eb gjitha programet e studimit me or\u00ebt e praktik\u00ebs n\u00eb laborator\u00eb apo pran\u00eb institucioneve bashk\u00ebpun\u00ebtore t\u00eb UE-s\u00eb, ka krijuar nj\u00eb ridimensionim t\u00eb hap\u00ebsir\u00ebs s\u00eb studentit. Politikat institucionale me n\u00eb qend\u00ebr studentin, kan\u00eb krijuar hap\u00ebsira t\u00eb pafundme p\u00ebr nd\u00ebrkomb\u00ebtarizimin e UE-s\u00eb, duke u ofruar student\u00ebve mund\u00ebsi t\u00eb barabarta t\u00eb pjes\u00ebmarrjes n\u00eb programet e mobilitetit jasht\u00eb vendit. Gjithashtu kjo politik\u00eb \u00ebsht\u00eb integruar me partneritete brenda dhe jasht\u00eb vendit, p\u00ebr t\u00eb realizuar trajnime e kualifikime t\u00eb ndryshme.<\/p>\n

Politika e nd\u00ebrkomb\u00ebtarizimit ka patur nj\u00eb shtrirje t\u00eb gjer\u00eb mes personelit t\u00eb UE-s\u00eb. Kjo ka mund\u00ebsuar shk\u00ebmbime t\u00eb personelit me universitetet partnere si dhe ka nxitur e kontribuar n\u00eb rritjen e kapaciteteve, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb projekteve p\u00ebr ngritjen e kapaciteteve t\u00eb Bashkimit Evropian. Kjo ka sjell\u00eb si pasoj\u00eb nj\u00eb s\u00ebr\u00eb aktivitetesh nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb UE.<\/p>\n

Koncepti p\u00ebr t\u00eb ardhmen e Universitetit t\u00eb Elbasanit \u201cAleksand\u00ebr Xhuvani\u201d mb\u00ebshtetet jo thjesht n\u00eb af\u00ebrsin\u00eb e tij pran\u00eb tregut t\u00eb pun\u00ebs, transaksioneve dhe sfer\u00ebs utilitare, por, pse jo, edhe i shk\u00ebputur prej tyre, pasi misioni i universiteteve nuk duhet t\u00eb jet\u00eb vet\u00ebm q\u00eb t\u00eb prodhoj\u00eb pun\u00ebtor\u00ebt dhe specialist\u00ebt e fushave t\u00eb ndryshme t\u00eb kultur\u00ebs dhe prodhimit, por edhe t\u00eb formoj\u00eb mbrojt\u00ebs dhe sigurues t\u00eb lirive e t\u00eb drejtave shoq\u00ebrore dhe qytetare n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n

NORMALJA DHE UNIVERSITETI<\/strong><\/p>\n

Normalja e Elbasanit, e hapur n\u00eb vitin 1909 dhe Universiteti i Elbasanit \u201cAleksand\u00ebr Xhuvani\u201d, parakuptojn\u00eb nj\u00eb bashk\u00ebmarr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb ngusht\u00eb, e cila nuk mund t\u00eb konceptohet e vler\u00ebsohet pa konsideruar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb nd\u00ebrsjell\u00eb dy institucionet e sip\u00ebrp\u00ebrmendura.<\/p>\n

K\u00ebto dy institucione t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, q\u00eb ndon\u00ebse ndryshojn\u00eb nga nj\u00ebri-tjetri n\u00eb aspektin kohor, strukturor e statusor, kan\u00eb nj\u00eb lidhje t\u00eb brendshme organike t\u00eb dukshme nd\u00ebrmjet tyre, pasi kan\u00eb ruajtur historikisht t\u00eb nj\u00ebjtat funksione e kan\u00eb zbatuar detyra t\u00eb nj\u00ebjta.<\/p>\n

Me \u00e7eljen e k\u00ebsaj shkolle, Elbasani do t\u00eb b\u00ebhej jo vet\u00ebm djepi i Normales, por, sipas p\u00ebrcaktimit t\u00eb Luigj Gurakuqit, drejtorit t\u00eb par\u00eb t\u00eb Normales, edhe \u201cdjepi i m\u00ebsimit dhe i dituris\u00eb komb\u00ebtare\u201d. P\u00ebrmbushja e k\u00ebsaj d\u00ebshire \u00ebsht\u00eb q\u00ebllimi q\u00eb i kemi v\u00ebn\u00eb vetes n\u00eb k\u00ebt\u00eb institucion, thirrja q\u00eb do t\u00eb jet\u00eb gjithnj\u00eb n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb veprimtaris\u00eb s\u00eb sotme m\u00ebsimore e k\u00ebrkimore, por edhe vizioni i s\u00eb ardhmes t\u00eb universitetit ton\u00eb.<\/p>\n

Kjo tradit\u00eb, k\u00ebto vlera shum\u00ebdimensionale, ky terren tradicionalisht i p\u00ebrgatitur dhe i form\u00ebsuar, do t\u00eb \u00e7ojn\u00eb natyrsh\u00ebm n\u00eb krijimin e nj\u00eb shtrati t\u00eb sigurt, mbi t\u00eb cilin do t\u00eb filloj\u00eb jet\u00ebn e do t\u00eb hedh\u00eb shtat n\u00eb vitin 1971 Instituti i Lart\u00eb Pedagogjik dhe pas afro dy dekadash Universiteti \u201cAleksand\u00ebr Xhuvani\u201d i Elbasanit.<\/p>\n

UE \u00ebsht\u00eb institucion i ngritur n\u00eb statusin universitar mbi Institutin e Lart\u00eb Pedagogjik \u201cAleksand\u00ebr Xhuvani\u201d (ILP) t\u00eb Elbasanit.<\/p>\n

ILP-ja, ky institucion i lart\u00eb arsimor, q\u00eb ka p\u00ebrgatitur m\u00ebsues p\u00ebr shkoll\u00ebn 8-vje\u00e7are dhe t\u00eb mesme, u ngrit m\u00eb 1971 dhe ka funksionuar deri m\u00eb 1991. ILP. u themelua duke u mb\u00ebshtetur n\u00eb tradit\u00ebn e p\u00ebrgatitjes s\u00eb m\u00ebsuesve n\u00eb shkoll\u00ebn Normale t\u00eb Elbasanit, si dhe n\u00eb p\u00ebrvoj\u00ebn e grumbulluar n\u00eb dy filialet pararend\u00ebse t\u00eb tij, nj\u00eb i Universitetit t\u00eb Tiran\u00ebs dhe tjetri i Institutit t\u00eb Lart\u00eb Pedagogjik t\u00eb Shkodr\u00ebs, si dhe t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb s\u00eb veprimtaris\u00eb s\u00eb gjer\u00eb shkencore e arsimore t\u00eb mjaft studiuesve e m\u00ebsuesve elbasanas.<\/p>\n

Fillimisht ILP-ja ka kryer veprimtarin\u00eb e vet m\u00ebsimore n\u00eb kat\u00ebr deg\u00eb t\u00eb m\u00ebsuesis\u00eb: gjuh\u00eb-let\u00ebrsi, matematik\u00eb-fizik\u00eb, histori-gjeografi, biologji-kimi, n\u00eb sistemin me dhe pa shk\u00ebputje nga puna, me koh\u00ebzgjatje trevje\u00e7are; n\u00eb deg\u00ebt inxhinieri nd\u00ebrtimi, inxhinieri mekanike, ekonomi kontab\u00ebl, ekonomi plan, si filiale t\u00eb UT-s\u00eb. Ky institucion zhvilloi veprimtari n\u00eb filialet e tij t\u00eb ngritura n\u00eb qytetet Kor\u00e7\u00eb, Fier dhe Berat.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1981 u hap dega e p\u00ebrgatitjes s\u00eb m\u00ebsuesve p\u00ebr kat\u00ebr klasat e para t\u00eb shkoll\u00ebs 8-vje\u00e7are, me koh\u00ebzgjatje studimi 3 vjet. Afati i studimeve n\u00eb ILP m\u00eb 1982 u shtri nga tre n\u00eb kat\u00ebr vjet. Pran\u00eb tij kan\u00eb funksionuar pes\u00eb katedra:<\/p>\n